Historia prawa publicznego

Gromada - w latach 1956- 1972 najniższa (obok osiedli) jednostka podziału administracyjnego Polski. Gromady zostały wprowadzone w miejsce gmin jako mniejsze jednostki administracyjne obejmujące kilka wsi. W 1973 r. zostały zastąpione przez gminy. Częste zmiany podstawowych jednostek administracyjnych PRL miały głównie cele polityczne. ...Wikipedia "Gromada (podział administracyjny)"

Heroldia - urząd królewski zajmujący się administrowaniem tytułami szlacheckimi - gromadzący i sprawdzający informacje o nadaniach tytułów, nobilitacjach, indygenatach, gromadzący wizerunki herbów wraz nazwiskami rodów, którym herby te są przypisane, oraz dbający o poprawność tych herbów. ...Wikipedia "Heroldia"

Hiberna – w starożytnym Rzymie zimowy obóz legionów. ...Wikipedia "Hiberna"

Izba Poselska - niższa izba sejmu I Rzeczypospolitej, wyłoniona po raz pierwszy na sejmie w Piotrkowie w 1493 jako reprezentacja szlachty wybierana na sejmikach ziemskich. Wraz z królem i Senatem stanowiła stany sejmujące. Ostateczny skład izby został określony w wyniku Unii Lubelskiej w 1569. W izbie poselskiej zasiadało 170 posłów, wybranych na sejmikach, w tym 48 z Wielkiego Księstwa Litewskiego. Dopuszczono także przedstawicieli większych miast, posiadających prawa szlacheckie, jednak bez prawa głosu ( Kraków i Wilno, później także Lublin, Lwów, Gdańsk i Kamieniec Podolski). ...Wikipedia "Izba Poselska"

Komes nadworny, comes palatinus, palatyn, później zwany wojewodą - w średniowiecznej Polsce urzędnik królewski zarządzający dworem i zastępujący monarchę przy sądzeniu i dowodzeniu wojskiem. ...Wikipedia "Komes nadworny"

Konfederacja sandomierska była odpowiedzią na założoną w ( 1704) w Warszawie, ...Wikipedia "Konfederacja sandomierska"

Konfederacja warszawska. Nazwy tej przyjęło się używać w uproszczeniu dla aktu zawiązania konfederacji generalnej utworzonej na konwokacji w 1573 roku w Warszawie, a właściwie dla tej jego części, która zawiera postanowienia dotyczące zapewnienia swobody wyznania dysydenckiej szlachcie w I Rzeczpospolitej. ...Wikipedia "Konfederacja warszawska (1573)"

Konstytucja Korsyki, konstytucja republiki powstałej w 1755 roku na Korsyce, uchwalona w tymże roku. ...Wikipedia "Konstytucja Korsyki"

Królewszczyzny - były to dobra ziemskie w należące do króla polskiego, rozrzucone w całej Rzeczypospolitej nadawane w zamian za zasługi dla Króla i Królestwa Polskiego w dożywotnią dzierżawę . Dzieliły się na ekonomie i starostwa. ...Wikipedia "Królewszczyzny"

Marszałek szlachty - jest to instytucja samorządu szlacheckiego sięgająca czasów I Rzeczpospolitej i trwająca jeszcze w czasach zaborów (zabór rosyjski). ...Wikipedia "Marszałek szlachty"

Milicja Obywatelska (MO) - oficjalna nazwa policji w Polsce w latach 1944– 1990. Planowana dekretem z 27 lipca 1944, który jednak nie wszedł w życie z powodu sprzeciwu oficerów radzieckich. Utworzona ostatecznie dekretem z 7 października tego roku, pod kierownictwem Franciszka Jóźwiaka. Milicję szybko podporządkowano Ministerstwu Bezpieczeństwa Publicznego, od 1955 zaś Ministerstwu Spraw Wewnętrznych. W 1956 ponownie powiązano milicję z służbami wewnętrznymi, lecz tym razem to MO miała pozycję dominującą. ...Wikipedia "Milicja Obywatelska (PRL)"

Nihil novi ( łac. nic nowego), zwrot ten występuje również w sentencji nihil novi sub sole czyli nic nowego pod słońcem ( Wulgata (Eklezjasta, 1, 10) ** . ...Wikipedia "Nihil novi"

Prawa kardynalne są to ustawy przeforsowane w latach 1767- 1768 w Warszawie na sejmie, zwanym „ Repninowskim”, obejmowały podstawowe zasady ustroju demokracji szlacheckiej, gwarantujące szlachcie: wolną elekcję, utrzymanie liberum veto na sejmach, prawo wypowiadania posłuszeństwa królowi, nietykalność osobistą (neminem captivabimus), przywileje w sprawowaniu rządów oraz posiadania ziemi i władzy nad chłopstwem. Gwarantowane przez Katarzynę II. Nawiązywały one duchem do artykułów henrykowskich i również miały charakter ustawy zasadniczej. Prawa te nie miały możliwości się zmienić – były stałe. Zapewniały one utrzymanie dawnego porządku rzeczy, na co przystała koalicja magnatów i "zwolenników polityki państw ościennych". Dzięki temu prawa uzyskały w 1768 roku gwarancję ze strony Rosji, zaś w 1775 roku wszystkich trzech mocarstw ościennych ( Prusy, Austria i Rosja). W wyniku takiego przebiegu sprawy sąsiedzi Polski zdobyli możliwość wywierania wpływu na jej politykę wewnętrzną. Zostały uchylone przez Sejm Wielki, aby znowu być przywrócone w 1793 przez sejm rozbiorowy. ...Wikipedia "Prawa kardynalne"

Sąd kapturowy, kaptur – nadzwyczajny sąd w dawnej Rzeczypospolitej. Sądy były powoływane po ziemiach przez konfederacje kapturowe w czasie bezkrólewia, kiedy to zawieszały swą działalność wszystkie sądy szlacheckie. Były dwuinstancyjne – sąd konfederacji generalnej pełnił rolę sądu apelacyjnego. Sądziły kolegialnie i w przyspieszonym trybie przestępstwa przeciw bezpieczeństwu mienia lub osób, porządkowi publicznemu lub skierowane przeciwko Rzeczypospolitej. Po elekcji króla kończyły swą działalność, zaś elekt musiał zatwierdzić wydane przez nie wyroki. ...Wikipedia "Sąd kapturowy" Things Go Better with http://pl.shortopedia.com.

Sejm walny to nazwa parlamentu w dawnej Polsce, istniejącego w okresie od XV do XVIII wieku. W tym czasie znacząco zmieniał się jego skład i charakter. ...Wikipedia "Sejm walny"

Senat (I Rzeczpospolita) - izba wyższa parlamentu I Rzeczypospolitej. ...Wikipedia "Senat (I Rzeczpospolita)"

Seniorat - stosowana w wiekach średnich zasada dziedziczenia dóbr bądź władzy przez najstarszego członka rodu, bez względu na stopień pokrewieństwa ze zmarłym. ...Wikipedia "Seniorat"

Skarb rawski, skarb kwarciany. Utworzony na zamku w Rawie Mazowieckiej odrębny skarb dla utrzymania wojsk kwarcianych. ...Wikipedia "Skarb rawski"

(Starosta) Stanowisko starosty na przestrzeni lat zmieniało swoje znaczenie i funkcje. ...Wikipedia "Starosta"

Starostwo - urząd, siedziba starosty i władz administracyjnych powiatu, obszar podległy władzy starosty. ...Wikipedia "Starostwo"

Unia lubelska był to związek Polski z Litwą zawarty na Sejmie lubelskim. Unia "półrealna" (nie była to w pełni unia realna, ponieważ odrębne pozostało wojsko i skarb) dwóch państw została uchwalona 28 czerwca, a podpisana 1 lipca 1569. Powstało państwo zwane odtąd: Rzeczpospolitą Obojga Narodów - wspólny monarcha, sejm, waluta i polityka zagraniczna - odrębny skarb, urzędy, wojsko i sądownictwo. ...Wikipedia "Unia lubelska"

The text you are reading is from http://pl.shortopedia.com

Urzędy I Rzeczypospolitej - W I Rzeczypospolitej wyróżniano w porządku starszeństwa: ...Wikipedia "Urzędy I Rzeczypospolitej"

Vivente rege to łacińskie określenie oznaczające elekcję za życia króla. ...Wikipedia "Vivente rege"

Złota Bulla Andrzeja II - dokument wydany w 1222 roku przez króla Węgier Andrzeja II, gwarantujący tzw. sługom królewskim (tzw. serwienci, późniejsza szlachta średnia) prawa, jakie wcześniej przysługiwały magnatom: ...Wikipedia "Złota Bulla Andrzeja II"

Złota Bulla Beli IV - dokument wydany w 1267 roku przez królów Węgier Belę IV i Stefana V. Był to przywilej szlachecki ograniczający władzę króla na rzecz magnatów. Wprowadzał podział na stan magnacki i stan szlachecki. Przyznawał szlachcie liczne prawa w ramach samorządu ( komitaty), ale jednocześnie uzależniał ją od magnaterii.Ten akt porównywalny jest z angielską Magna Charta Libertatum, jako że stał się podstawą praw i wolności rycerstwa i możnowładztwa węgierskiego. Dokument umożliwiał im wypowiedzenie posłuszeństwa królowi w razie złamania przezeń prawa, zapewniał wolność od podatków, nietykalność osobistą, wpływ na obsadę urzędów ziemskich, sprawowanie kontroli nad rządami za pośrednictwem corocznie zwoływanego sejmu, wprowadzał też zakaz nadawania ziemi i urzędów cudzoziemcom. ...Wikipedia "Złota Bulla Beli IV" The http://pl.shortopedia.com spirit

This article is licensed under the GNU Free Documentation License.
It uses material from the Wikipedia . Direct links to the original articles are in the text.
If you use exact copy or modified of this article you should preserve above paragraph and put also : It uses material from the Shortopedia article about "Historia prawa publicznego".

MAIN PAGE MAIN INDEX CONTACT US